Beluister de podcast 'Verboden Terrein' met Maarten Boudry

Verboden Terrein is een podcast over gevaarlijke ideeën in de wetenschap. Moraalfilosoof Etienne Vermeersch (1934 - 2019) was iemand die controversiële standpunten niet uit de weg ging, op voorwaarde dat hij die grondig had bestudeerd en onderbouwd. In deze reeks gaat wetenschapsfilosoof Maarten Boudry op zoek naar wetenschappelijk ideeën die op maatschappelijke weerstand en verzet botsen, telkens in gesprek met een centrale gast. In de woorden van Oscar Wilde: ‘An idea that is not dangerous is unworthy of being called an idea at all.’ Lees meer over het waarom van de podcast in dit interview.

• Afl. 1: Griet Vandermassen - 'Over bio-aversie in de wetenschap'

Griet Vandermassen is Germaniste, doctor in de filosofie, columniste bij De Standaard en auteur van Who’s afraid of Charles Darwin? (2005) en Dames voor Darwin (2019), en nog veel meer. Hun gesprek gaat over evolutiepsychologie, de biologische verschillen tussen mannen en vrouwen, de bio-aversie in de menswetenschappen, en de lastige relatie tussen biologie en feminisme.
•    Ontdek hier de podcast via Apple Podcasts of Spotify
•    Je kan de podcast ook bekijken via YouTube

• Afl. 2: Dirk Inzé - 'Sleutelen aan genen'

In de tweede aflevering van Verboden Terrein gaat Maarten Boudry in gesprek met Dirk Inzé over genetische modificatie. Prof. Inzé is hoogleraar moleculaire plantenbiologie aan de Universiteit Gent en directeur van het Centrum voor Planten Systeembiologie aan het Vlaams Instituut voor Biotechnologie (VIB). Hij gelooft niet alleen dat het veilig is om aan genen te sleutelen, maar dat gentech talloze heilzame toepassingen kent voor gezondheid, milieu en klimaat.
•    Ontdek hier de podcast via Apple Podcasts of Spotify
•    Je kan de podcast ook bekijken via YouTube

• Afl. 3: Valerie Trouet - 'Over klimaat en wetenschapsontkenning'

In de derde aflevering van Verboden Terrein gaat gastheer en wetenschapsfilosoof Maarten Boudry in gesprek met Valerie Trouet, dendrochronologe en auteur van Wat bomen ons vertellen. Het gesprek gaat over de fascinerende wetenschap van boomringen, over ideologisch verzet tegen klimaatwetenschap, over fossiele handelaren in twijfel, over de hockeystickgrafiek en de oorzaken van de middeleeuwse warmteperiode, en over een wild plan om het klimaat te redden: bomen planten. En ja, ook over kernenergie.
•    Ontdek hier de podcast via Apple Podcasts of Spotify
•    Je kan de podcast ook bekijken via YouTube

• Afl. 4: Han van der Maas - 'Over IQ en erfelijkheid, een ideologisch mijnenveld'

In de vierde aflevering van Verboden Terrein gaat gastheer en wetenschapsfilosoof Maarten Boudry in gesprek met Han van der Maas, hoogleraar psychologie aan de Universiteit van Amsterdam en een wereldautoriteit op het vlak van intelligentie. Het onderzoek naar de erfelijkheid van intelligentie (en talloze andere mentale eigenschappen) schrijdt gestaag verder, maar hoe onderscheiden we wetenschappelijk onderbouwde ideeën van gevaarlijke speculatie en racistische onzin? Is intelligentie echt erfelijk, en hoe dan?
•    Ontdek hier de podcast via Apple Podcasts of Spotify
•    Je kan de podcast ook bekijken via YouTube

• Openingscollege 'Hoe klimaatopwarming (niet) aan te pakken. Over ideologie en wetenschap' - 24 oktober 2022, Ufo, Gent

 Fossiele brandstoffen waren een fantastische trapladder in de geschiedenis van menselijke vooruitgang, maar ze zorgden voor een ernstig neveneffect: de gevaarlijke opwarming van ons klimaat. Leven wij (in het westen) boven onze stand? Is het tijd om economische groei af te zweren? Was de industriële revolutie een vergissing? Hoe kunnen we terug in harmonie met de natuur leven? De diagnose van het klimaatprobleem is eenvoudig (teveel broeikasgassen), maar simpele problemen hebben niet altijd simpele oplossingen.

In deze lezing plaatst Maarten Boudry het klimaatprobleem in de bredere context van menselijke vooruitgang en hoe we ecologische problemen oplossen. Onze huidige aanpak van klimaatopwarming heeft helaas meer te maken met ideologie dan met wetenschap. Als we de grootste uitdaging van de eeuw het hoofd willen bieden, moeten we rationeel nadenken en ons bevrijden van ideologische keurslijven.
•    Bekijk het college

• Openingscollege ‘De valkuilen van complotdenken’ – 11 oktober 2021, Ufo, Gent

 
In het tweede openingscollege van de leerstoel Etienne Vermeersch, neemt Maarten Boudry ons mee in de wereld van complotdenkers en complottheorieën. Waarom geloven mensen in complotten? Waar halen de theorieën hun aantrekkingskracht? Hebben complotdenkers het altijd bij het verkeerde eind? En hoe verdedigen ze zich tegen kritiek?
Iedereen is vatbaar voor complottheorieën – intelligente mensen niet het minst. Misschien ben je zelf wel een complotdenker? Of niet, maar heb je wel je twijfels bij bepaalde verhalen van de overheid, of bij de uitleg van experts? Wat is een complotdenker eigenlijk? Zijn zij niet de écht kritische denkers? Welke denkfouten liggen op de loer? Maarten Boudry geeft inzicht, tips en tricks. Met de warme oproep ook daar vooral kritisch over na te denken!
•    Lees het artikel over complotdenken (“Maarten Boudry focust op complotdenken in openingscollege”) naar aanleiding van het openingscollege
•    Bekijk het college

• Debat ‘Climate change is real. Now what should we do about it?’ – 11 mei 2021, Vooruit, Gent (in English)

 Even though there is no longer any scientific debate about the reality of man-made global warming, the debate about the right remedies continues unabated. What are the best policies and strategies to bring down emissions and avert climate disaster? How should we reconcile climate action with economic development and the fight against poverty? Some believe that economic growth is still the way forward, others believe the time has come for de-growth. But what about developing countries and their growing energy needs? And how do we find the right balance between climate adaptation (preparing for a warmer world) and climate mitigation (slashing emissions)? Do we already have all the solutions for bringing emissions down to zero, or do we need more technological innovation? And how bad, exactly, is each degree of warming going to be?

We debated these questions with a panel of international experts: Opha Pauline Dube (Professor of Environmental Science at Botswana University, lead author and contributing of several IPCC reports (Working Group II), Ted Nordhaus (American environmental policy expert, director of The Breakthrough Institute, Time Magazine's Hero of the Environment), Mark Lynas (British environmental activist, journalist and author of Six Degrees: Our Future on a Hotter Planet (2020)) and Jean-Pascal van Ypersele (Professor of Climate and Environmental Sciences at University of Louvain, former vice-president of IPCC).
•    Lees het artikel (“Hoe bereiken we nuluitstoot? Dáár moet het klimaatdebat over gaan!”) naar aanleiding van het debat
•    Bekijk de trailer
•    Bekijk het debat